Οι Ετρούσκοι «ζωντανεύουν» στο Παρίσι - le mag

Χρονοδιάγραμμα Ρωμαϊκής αυτοκρατορίας

PhotoStory3

Ταξίδι στην αρχαία Ρώμη

http://www.byzantinemuseum.gr/el/educational_programme_dept/resources/

Η ΖΩΟΦΟΡΟΣ ΤΟΥ ΠΑΡΘΕΝΩΝΑ

                                            Η ΖΩΟΦΟΡΟΣ ΤΟΥ ΠΑΡΘΕΝΩΝΑ 

Η ζωφόρος του Παρθενώνα περιβάλλει το επάνω μέρος των τοίχων του ναού, πίσω από τους εξωτερικούς κίονες. Έχει 1μ. ύψος και συνολικό μήκος 160μ. Θέμα της ανάγλυφης παράστασης είναι η πομπή των Παναθηναίων.

 Στάθηκε για αιώνες στην αρχαιότητα, το σύμβολο και η εικόνα του πιο σεβαστού, του πιο λαμπρού και του πιο επίσημου γεγονότος, που ζούσαν οι Αθηναίοι. Τα Παναθήναια, γιορτή της θεάς Αθηνάς που προστάτευε την πόλη τους ήταν το μεγαλύτερο θρησκευτικό γεγονός.
   Πολλά κομμάτια της ζωφόρου καταστράφηκαν από την έκρηξη του Μοροζίνη. Αρχικά υπήρχαν 115 πλάκες. Απ' αυτές, 94 σώζονται ακόμη, είτε ολόκληρες, είτε σε κομμάτια. 36 βρίσκονται στην Αθήνα, 56 στο Βρετανικό Μουσείο (Λονδίνο) αρπαγμένες από τον Έλγιν, μία πλάκα από την ανατολική πλευρά στο Λούβρο και ένα μέρος από μια άλλη πλάκα στη Βιέννη.

Η ΕΠΙΣΤΡΟΦΗ ΤΩΝ ΜΑΡΜΑΡΩΝ: 

 Τα μάρμαρα από τον γλυπτό διάκοσμο του Παρθενώνα, που είχαν κλαπεί από τον λόρδο Έλγιν , δεν είναι ένα αυτοτελές έργο, ώστε να μπορεί να νομιμοποιείται η κατοχή  ιδιοκτησίας, όπως συμβαίνει με τους πίνακες ζωγραφικής. Τα μάρμαρα αυτά ήταν κυρίως από τη ζωφόρο, τις μετόπες και τα αετώματα και πλαισίωναν το συνολικό αρχιτεκτονικό δημιούργημα του ναού με την απαράμιλλη αισθητική τους, οπότε πρέπει να επιστραφούν στο φυσικό χώρο που τα γέννησε για να επανασυνδεθούν ιστορικά και αισθητικά με το λεηλατημένο μνημείο. Ενδεικτικά αναφέρεται πως υπάρχουν πολλά γλυπτά που το μισό κομμάτι τους είναι στην Αθήνα και το άλλο μισό βρίσκεται στην Αγγλία. 

 

Ζωφόρος του Παρθενώνα και προσωπική άποψη για την επιστροφή των μαρμάρων

Ζωφόρο έλεγαν οι αρχαίοι την συνεχή οριζόντια ζώνη με παραστάσεις ανθρώπων και ζώων σε κίνηση. Ήταν στοιχείο της ιωνικής αρχιτεκτονικής. Για τον δωρικό ρυθμό του Παρθενώνα, αποτελούσε τολμηρή πρωτοτυπία και απεικόνιζε τη πομπή των Παναθηναίων.
 Στην πομπή απεικονίζονται θεοί, ιερείς, άρχοντες, πολίτες άνδρες  και γυναίκες, νέοι και γέροι, άλογα και ζώα για τις θυσίες. Η μεγαλειώδης αυτή σύνθεση μάς επιτρέπει να δούμε και να μελετήσουμε τους αρχαίους Αθηναίους. Μαθαίνουμε περισσότερα πράγματα για τη θρησκεία τους, τη λατρεία τους, τις γιορτές, την καθημερινή τους ζωή, τα άρματα, τα ρούχα και τις πανοπλίες τους, τα μουσικά τους όργανα και τα τελετουργικά αγγεία. 
 Στο μεγάλο αυτό έργο υπάρχει εξαιρετική ενότητα. Τίποτα δεν είναι πλέον υπερβολικό. Οι θεοί βρίσκονται στο ίδιο επίπεδο με τους θνητούς και διαφέρουν ελάχιστα από τους πολίτες που μετέχουν στην πομπή. Καθώς και κανείς από τους θνητούς δεν προβάλλεται ιδιαιτέρως. Τα πρόσωπα μοιάζουν μεταξύ τους. Η ποικιλία επιτυγχάνεται με τις διάφορες στάσεις και τις κινήσεις τους, με την ενδυμασία, ενώ η έκφραση προκύπτει από την κίνηση της κεφαλής και όχι από τον τονισμό ιδιαίτερων χαρακτηριστικών.Οι στάσεις είναι φυσικές, όλα ηρεμούν και με τις κινήσεις τους τονίζουν την έννοια της συμμετοχής.
 Όλα εκφράζουν τη συνοχή της Αθηναϊκής κοινωνίας του χρυσού αιώνα η οποία παρήγγειλε το έργο και απεικονίζεται σε αυτό. Έτσι, όπως σωστά είπαν, το εξαίρετο αυτό έργο γλυπτικής δεν είναι παρά η έκφραση της Δημοκρατίας στην καλύτερη στιγμή της κατά την αρχαιότητα.                                                

                                           
                                    Η επιστροφή των μαρμάρων στον τόπο καταγωγής τους            
                                

Αρχικά ένας λόγος είναι ότι τα μάρμαρα ανήκουν στην Ελλάδα. Ο ναός χτίστηκε τον 5ο αιώνα π.Χ. από την πόλη - κράτος της Αθήνας για την Αθηνά, την προστάτιδα θεά της, και στέγασε τα αφιερώματα που οι Αθηναίοι λάμβαναν από τις άλλες πόλεις-κράτη που υπόκεινταν σε αυτήν: σχεδόν ένα σύμβολο της ελληνικής δημοκρατίας ή μιας παρόμοιας αίσθησης. Η Αθήνα έπαψε να υπάρχει ως μια ελληνική πόλη τον 6ο αιώνα μ.Χ., πάνω από χίλια χρόνια προτού ο έβδομος κόμης του Έλγιν αφαιρέσει τα γλυπτά από την Οθωμανική αυτοκρατορία. Το έθνος της Ελλάδας χρονολογείται από το 1830, 20 χρόνια αφού ο Έλγιν τελείωσε τη βρώμικη δουλειά του και 14 χρόνια αφότου το βρετανικό κράτος τα παρέδωσε στο Βρετανικό Μουσείο, του οποίου οι θεματοφύλακες θωρούνται πλέον οι νόμιμοι ιδιοκτήτες των γλυπτών. Είναι δύσκολο να δούμε πραγματικά τι πρέπει να κάνουν τα σύγχρονα εθνικά κράτη της Ελλάδας και του Ηνωμένου Βασιλείου, ή τι πρέπει να γίνει με το ζήτημα της ιδιοκτησίας, σχετικά με το πού εκτίθενται καλύτερα τα γλυπτά του Παρθενώνα.

Αλλά υπάρχει ένας πολύ κακός λόγος για τη μη επιστροφή των μαρμάρων, καθώς η πράξη της επιστροφής θα δημιουργούσε προηγούμενο. Αυτό εξαρτάται πλήρως από ό,τι έγινε. Η επιστροφή των μαρμάρων στην Ελλάδα θα έδειχνε πράγματι ότι τα πολιτιστικά αγαθά θα πρέπει κατά κανόνα να αποστέλλονται στο σύγχρονο έθνος-κράτος που καταλαμβάνει τη γη πάνω στην οποία χτίστηκαν ή βρέθηκαν. Αλλά αν η κατευθυντήρια αρχή είναι ότι η παγκόσμια πολιτιστική μας κληρονομιά ανήκει σε όλους μας και θα πρέπει να είναι διαθέσιμη σε όσο περισσότερους από εμάς είναι δυνατόν, τότε πρέπει να ληφθούν πιο δύσκολες αποφάσεις.
Σε αυτή την περίπτωση, υπάρχει το πειστικό επιχείρημα ότι οι άνθρωποι πρέπει να έχουν την ευκαιρία να δουν τα μάρμαρα δίπλα στην Ακρόπολη όπου ανεγέρθηκαν εξ αρχής. Στο νέο Μουσείο της Ακρόπολης, ο Παρθενώνας είναι ορατός μέσα από τα παράθυρα της αίθουσας στην οποία τα μάρμαρα θα εκτίθονταν μαζί με τια αρχαιότητες που έμειναν στην Αθήνα. Τα γλυπτά που σήμερα είναι χωρισμένα – συμπεριλαμβανομένων μιας αποκεφαλισμένης θεάς και μιας μεγάλης πομπής που εξαφανίζεται στα μισά- θα επανεννωθούν και επιτέλους θα προσφέρουν όλη την αίσθησή τους. Η Αθήνα δεν είναι λιγότερο προσβάσιμη από το Λονδίνο στον υπόλοιπο κόσμο και το να δούμε και να σκεφτούμε αυτό το ναό και σχεδόν το σύνολο των γλυπτών στο ίδιο πρωινό, κάτω από τον ίδιο αττικό ουρανό, θα είναι ένα προνόμιο και μια χαρά .